Anh chính gốc Thái Bình nhưng chạy loạn lên Tiên Sơn th�?i chống Pháp và thành dân Quan h�? từ đấy. Ông nội anh h�?c trư�?ng Bách nghệ �?ông Dương có năng khiếu điêu khắc và hội hoạ. Bố anh cũng là một hoạ sĩ. Nhưng tới thế hệ �?ức Miêng thì có tới ba anh em ruột đ�?u là nghệ sĩ thuộc các ngành nghệ thuật biểu diễn khác nhau: �?ức Miêng, Thanh Mạn, Thanh Mi�?n.
Những ngư�?i yêu thích dân ca Quan h�?, đặc biệt là Quan h�? cải biên hoặc những sáng tác mới mang âm hưởng Quan h�? đ�?u có thể coi �?ức Miêng là ngư�?i bạn tâm tình, gần gũi và thân thiết. V�? phần mình, nhạc sĩ �?ức Miêng cũng chứng t�? sự trung thành đặc biệt của anh đối với ni�?m đam mê của h�?. Trong khoảng th�?i gian không dài từ năm 1978 đến 1980, nhạc sĩ �?ức Miêng đã đặt l�?i và cải biên thành công gần 100 ca khúc trên cơ sở của các làn điệu Quan h�?. Tên tuổi �?ức Miêng sớm được giới âm nhạc chú ý và dần dần khẳng định. Những sáng tác của anh nhanh chóng chiếm lĩnh các sân khấu ca nhạc chuyên nghiệp và nghiệp dư ở mảng dân ca như một hiện tượng đặc biệt. Có thể lấy ví dụ điển hình ở ca khúc Chi�?u biên giới mà anh sáng tác vào th�?i điểm nóng b�?ng của chiến tranh biên giới tây - nam, rồi biên giới phía bắc. Phải nói rằng bài hát đã đi vào lòng ngư�?i. Trở thành tiết mục biểu diễn của khá nhi�?u đoàn nghệ thuật chuyên nghiệp trong cả nước. Khi được h�?i v�? những thành công của mình, nhạc sĩ �?ức Miêng tâm sự: "Ngay từ lúc còn là nhạc công ở �?oàn ca múa Hà Bắc, tôi đã cảm nhận những giai điệu rất đẹp của dân ca Quan h�? như "Ngồi tựa mạn thuy�?n", "�?êm qua nhớ bạn", "�?i cấy", "Nguyệt gác mái đình", "Giăng thanh gió mát"... và tôi tin là nhân dân cũng đồng điệu với tôi nên đã mạnh dạn đặt l�?i... Còn các anh thấy đấy, dù sao các sáng tác đã được ghi nhận bước đầu".
�?ức Miêng thật khiêm tốn, nhưng sự nghiệp sáng tác của anh còn được ghi nhận ở một mảng sáng tạo khác đòi h�?i nhi�?u tài năng và cả sự táo bạo ngh�? nghiệp, đó là những ca khúc hoàn toàn mới chỉ dựa trên những âm hưởng của dân ca Quan h�?. Thế rồi lại một lần nữa anh đã thành công. Liên tiếp trong vòng 10 năm, anh nhận giải thưởng lớn v�? sáng tác tại Hội diễn Ca múa nhạc toàn quốc năm 1985 cho ca khúc "Gửi v�? Quan h�?" và giải thưởng 1 trong 10 bài hát hay nhất năm 1993 của �?ài tiếng nói Việt Nam cho bài "Mùa xuân qua sông �?uống". Trong nhi�?u sáng tác của mình, nhạc sĩ �?ức Miêng thư�?ng tâm đắc với những nét đẹp Quan h�?, điển hình như: Nón ba tầm, Trầu cau Quan h�? với phần l�?i ca thắm thiết, sâu nặng như khơi, như gợi tưởng cái sức mạnh ti�?m ẩn của đ�?i sống tâm hồn nơi thôn dã. Gần đây nhất, một ca khúc đựoc anh sáng tác có tựa đ�? Dịu dàng chính là sự tiếp nối nhất quán cái tư tưởng tình cảm ấy của tác giả suốt mấy chục năm ôm đàn, cầm bút. Cái mới của ca khúc là ở chỗ nó mang tải một "nỗi đau thân thế" của tác giả trước hiện thực còn xô bồ hôm nay khi con ngư�?i "dịu dàng" trong cuộc sống cứ ngày một ít đi. Và buồn thay cái phẩm chất tưởng như đậm đặc đến tuyệt v�?i ấy trong con ngư�?i Quan h�? cũng dư�?ng như phai nhạt... Một "trạng thái" man mác như thoảng, như mơ của ca khúc lại đầy sức thuyết phục, đầy năng lực neo giữ con ngư�?i trước những phong ba bão táp của cuộc đ�?i. Hãy thử nghe một phần l�?i thơ trong ca khúc "Dịu dàng" của anh:
Dịu dàng là cánh chim câu
Bay lên mà chẳng làm đau khung tr�?i
Dịu dàng là áng mây trôi
Lững l�? mà chẳng hẹn ngư�?i v�? đâu...
Trần Chính - Nhân dân cuối tuần
|