Trang chủ | Chủ nhật, 25/06/2017 | Tìm kiếm
Phiên bản cũ
head top head bottom

Ý kiến mới nhất

Đồng chí Z
Bạn Minh Hương và Thuỷ Nguyên có ý kiến ngược hẳn với bạn Minh Hằng và bác ...Đến bài viết

thuy duong
nhac hay nhay cung dep verry good  Đến bài viết

thanhson
bài hát rất hay, ai nghe cũng nao nao một cảm nghĩ nhớ thương xa vời man mác một ...Đến bài viết

Thuy nguyen
Tôi ủng hộ ý kiến của bạn Minh Hương. Tài năng của nhạc sĩ Lê Minh Sơn và ...Đến bài viết

Minh Hằng
1. Nhiệm vụ của cơ quan chức năng mà cụ thể là các nhà quản lí âm nhạc ...Đến bài viết

Viettq
Thưa bác Nguyễn Bá Tấu, có thể bác hiểu sai ý tôi. Tôi chỉ không cho rằng ...Đến bài viết

Nguyễn Hoà
Viết sai ngữ pháp tiếng Việt rồi, NLH ơi. Dòng chữ dưới đây này chưa phải ...Đến bài viết

Minh Hằng
Anh A có trình độ trên đại học chính qui. Anh B trình độ đại học tại chức, ...Đến bài viết

Nguyễn Thị Khuyên
Bài hát rất tuyệt. Hoài niệm, thúc giục, khắc khoải, giai điệu nhanh nhưng ...Đến bài viết

Minh Hải
Tôi nghĩ không nhất thiết làm tất cả những cái như ông này gợi ý,nhưng cũng ...Đến bài viết

Tổng số lượt truy cập: 13925472
Trang chủ » Khí nhạc

HOA TRÁI TÌNH YÊU

Thứ ba, 20/11/2012

Nguyễn Bách

5-11-hoatraiSonata (có gốc động từ tiếng Ý, sonare, nghĩa là vang lên) là một tác phẩm âm nhạc được được diễn tấu bởi một hay một nhóm nhạc cụ. Nếu trong một tác phẩm khí nhạc có sự đối đáp giữa một nhạc cụ hay một nhóm nhạc cụ với cả dàn nhạc thì nó được gọi là concerto.

Một điểm son trong chương trình Giai điệu Mùa thu 2012 (do Sở VH-TT&DL phối hợp với Nhà hát Giao hưởng nhạc vũ kịch TP.HCM - HBSO tổ chức) vừa qua là bản Concerto viết cho Violin, Oboe và dàn nhạc thính phòng của Hoàng Cương (Phó Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân, nguyên Giám đốc Nhạc viện TP. HCM). Tác phẩm được chính cô con gái của tác giả, nghệ sĩ violin Hoàng Linh Chi với chồng, nghệ sĩ kèn oboe là Paul  Rodriguez cùng dàn nhạc thính phòng Tp. HCM công diễn lần đầu tiên trong dịp này.

Ý tưởng viết một bản concerto dành tặng con gái và con rể đã hình thành trong dịp tác giả đi thăm cháu ngoại mới sanh năm 2008 tại Tây Ban Nha. Ở đây tác giả đã tiếp xúc với nguồn nhạc xứ Andalucía, quê hương của nhạc Flamenco với thủ phủ là thành phố Sevilla nổi tiếng trong thế giới âm nhạc qua vở opera Người thợ cắt tóc thành Seville (Il barbiere di Siviglia) của  Rossini. Với Concerto viết cho Violin, Oboe và dàn nhạc thính phòng, Hoàng Cương đã khiến khán thính giả bị cuốn hút theo những nét lạ, mới mẻ, bất ngờ thú vị từ lúc mở đầu đến những nốt nhạc cuối cùng của tác phẩm. Sự thú vị này sẽ khó truyền đến khán thính giả nếu thiếu tài năng dàn dựng của nhạc trưởng Lê Phi Phi (hiện giảng dạy tại Trung tâm Nhạc vũ kịch Llija Nikolovsski-Lui của nước cộng hòa Macedonia và là chỉ huy cộng tác với Dàn nhạc giao hưởng quốc gia và Nhà hát vũ kịch và của nước này). Như một đạo diễn hiểu thấu đáo kịch bản, Lê Phi Phi đã biến các ý tưởng âm nhạc của Hoàng Cương thành cảm xúc truyền tải đến công chúng. Bản Concerto có 3 chương theo hình thức sonata truyền thống.

Chương 1 mang không khí lễ hội, sôi nổi với chủ đề 1 được xây dựng theo phong cách âm nhạc Neo-Baroque vốn là khuynh hướng âm nhạc chủ đạo giữa hai cuộc Thế chiến, mang đặc tính luôn sinh động và vươn tới. Chủ đề 2 là một đoạn có nét nhạc đuổi theo nhau (fugato) với chủ đề luân chuyển từ kèn Cor, Oboe Solo,  sau đó chuyển về cho dàn Dây. Hai nghệ sĩ độc tấu violin và oboe có cơ hội phô diễn kỹ thuật trong phần Cadenza. Kỹ thuật biểu diễn của họ sinh động đến nỗi người nghe hình dung ra được trước mắt là một đôi uyên ương trẻ luôn quấn quýt bên nhau trong khu vườn âm nhạc đặc sắc. Tác giả dùng đoạn cadenza này để thay cho phần phát triển, dẫn về phần tái hiện và Coda (kết thúc).

Ở Chương 2, một chương chậm như trong truyền thống, tác giả phản ánh lại những gì mình đã chứng kiến trong lễ hội rước hình Đức Mẹ tại thành phố Córdoba (Tây Ban Nha) nơi ông đến thăm người thân của mình. Hoàng Cương gọi tên chương này là Dạ Khúc.

Trong không khí tĩnh lặng trang trọng của Nhà hát Thành phố, tiếng đàn Guitar của nghệ  sĩ Nguyễn Thanh Huy (Quyền Trưởng Khoa Guitar, Nhạc viện Tp.HCM) vang lên như tiếng chuông đồng hồ. Người nghe nhận ra được 8 hợp âm báo hiệu 8 giờ tối ở quảng trường trung tâm Córdoba. Một chủ đề ở âm vực trầm tiếp  tục suốt cả chương như bước chân chầm chậm của đoàn người rước kiệu mang tượng Đức Mẹ lung linh đèn nến. Một giai điệu theo phong cách Saeta (loại thánh ca Công giáo của Tây Ban nha) có nhiều luyến láy, đầu tiên là ở kèn Oboe rồi chuyển sang Violin Solo. Cuối chương bỗng dưng xuất hiện giai điệu Quan họ "Hoa thơm bướm lượn" như một cô gái từ đất trời Việt Nam hòa mình vào dòng người đi theo đám rước tại vùng đất Tây Ban Nha xa xôi.

Tình yêu đã làm cho các khoảng cách gần lại.  Âm nhạc đã làm cho hai ngôn ngữ xa lạ trở thành tiếng nóichung. Nhà soạn nhạc đã sử dụng thủ pháp bitonality (hai thang âm cùng song hành) để nghe hòa trộn hai nền văn hóa Đông – Tây trong tác phẩm của mình. Và người nghe bắt gặp được những nét nhạc "lạ nhưng rất quen". Thủ pháp này là một trong những đặc điểm  của âm nhạc hiện đại nhưng thật ra đã được Mozart dùng đến lần đầu tiên trong chương cuối của tác phẩm Ein musikalischer Spaß (Một chuyện hài âm nhạc) khi ông cho các nhạc cụ violin, viola và kèn Cor cùng lúc diễn trên 4 thang âm khác nhau!

Cuối chương 2, tác giả đưa người nghe trở về quảng trường trung tâm Córdoba với tiếng chuông đồng hồ (giai điệu Guitar đảm nhiệm) điểm lại 12 tiếng báo hiệu nửa đêm. Tác phẩm Concerto viết cho Violin, Oboe và dàn nhạc thính phòng của Hoàng Cương được kết thúc với chương 3 theo hình thức Rondo (A – B – A – C – A). Chủ đề của đoạn A là vũ khúc H'rê (Tây nguyên). Tác giả thay đổi nhịp 2/4 của bài dân ca Tây nguyên thành nhịp 3/4 cho phù hợp với dân ca Tây Ban Nha. Tình yêu của cô gái Việt Nam-Hoàng Linh Chi và chàng trai Tây Ban Nha- Paul Rodriguez đã đơm hoa. Hai nền văn hóa Đông Tây đã hòa hợp. Niềm vui nối kết được dâng cao với chủ đề của đoạn B mang phong cách vũ điệu seguidilla, một điệu vũ dân gian vùng Castile (Tây Ban Nha) ở nhịp 3, tốc độ nhanh. Segudilla đã được nhiều nhà soạn nhạc  tên tuổi dùng đến trong các tác phẩm lừng danh như trong hồi I vở opera Carmen của Georges Bizet hay trong hồi II vở opera Don Carlos và hồi II vở La forza del destino (Sức mạnh của định mệnh) của Giuseppe Verdi. Đoạn C của chương này phát triển nét chủ đề của đoạn B để dẫn về đoạn A trước khi kết huy hoàng bằng một đoạn Coda rộn rã.

Bản concerto này không chỉ ra đời vì một lý do riêng tư mà qua đó, nhà soạn nhạc Hoàng Cương đã dùng ngôn ngữ âm nhạc của mình làm tiếng nói chung cho hai nền âm nhạc Đông – Tây. Tình yêu chỉ đẹp khi sinh nên hoa trái!

Ý kiến bạn đọc

Tên (Bắt Buộc)
Email (không hiển thị trong bài viết) (Bắt Buộc)
Ý kiến (Bắt Buộc)

Các bài viết liên quan

Các bài viết khác