Trang chủ | Thứ ba, 23/04/2019 | Tìm kiếm
Phiên bản cũ
head top head bottom

Ý kiến mới nhất

Đồng chí Z
Bạn Minh Hương và Thuỷ Nguyên có ý kiến ngược hẳn với bạn Minh Hằng và bác ...Đến bài viết

thuy duong
nhac hay nhay cung dep verry good  Đến bài viết

thanhson
bài hát rất hay, ai nghe cũng nao nao một cảm nghĩ nhớ thương xa vời man mác một ...Đến bài viết

Thuy nguyen
Tôi ủng hộ ý kiến của bạn Minh Hương. Tài năng của nhạc sĩ Lê Minh Sơn và ...Đến bài viết

Minh Hằng
1. Nhiệm vụ của cơ quan chức năng mà cụ thể là các nhà quản lí âm nhạc ...Đến bài viết

Viettq
Thưa bác Nguyễn Bá Tấu, có thể bác hiểu sai ý tôi. Tôi chỉ không cho rằng ...Đến bài viết

Nguyễn Hoà
Viết sai ngữ pháp tiếng Việt rồi, NLH ơi. Dòng chữ dưới đây này chưa phải ...Đến bài viết

Minh Hằng
Anh A có trình độ trên đại học chính qui. Anh B trình độ đại học tại chức, ...Đến bài viết

Nguyễn Thị Khuyên
Bài hát rất tuyệt. Hoài niệm, thúc giục, khắc khoải, giai điệu nhanh nhưng ...Đến bài viết

Minh Hải
Tôi nghĩ không nhất thiết làm tất cả những cái như ông này gợi ý,nhưng cũng ...Đến bài viết

Tổng số lượt truy cập: 15288184
Trang chủ » Nhạc sĩ

NHỚ TIẾC LÊ ĐĂNG KHOA

Thứ sáu, 14/10/2011

Nguyễn Thụy Kha

Mùa thu năm ngoái, Lê Đăng Khoa gặp tôi tại Hà Nội. Anh hồ hởi trao cho tôi một tập dày chừng 150 ca khúc của anh. Anh cười rất duyên và thổ lộ: “Bác đã thích bài Trôi vào đêm Hà Nội của Khoa, giờ Khoa cung cấp thêm những ca khúc khác, để bác có thể hiểu Khoa kỹ càng hơn”.

Tôi cầm tập ca khúc của người bạn xứ Thanh mà nặng lòng cảm mến. Không ngờ ngành tài chính đã sinh ra một nhà thơ có hạng là Hoàng Trần Cương, lại còn sinh ra một nhạc sĩ đầy chất hăng hái và trẻ trung là Lê Đăng Khoa. Tôi cũng không nghĩ đó là lần gặp gỡ duy nhất và cũng là cuối cùng giữa tôi và anh. Tin Lê Đăng Khoa từ trần ngày 27.6.2011 đến với tôi khi tôi đang làm việc ở Sài Gòn. Trở về Hà Nội, việc đầu tiên là tôi lật giở toàn bộ ca khúc của Lê Đăng Khoa để đọc kỹ. Một nhớ tiếc dâng lên mặn xót như nước biển quê anh.

Từ lâu, người ta biết đến Thanh Hoá qua “Thanh Hoá anh hùng” của Hoàng Đạm, “Chào sông Mã anh hùng” của Xuân Giao, “Bài ca tuổi trẻ Nam Ngạn” của Phạm Tuyên, “Nhịp sầu sông Mã” của Lê Xuân Thọ, v.v..

Đến Lê Đăng Khoa, nhịp dô ta sông Mã, cái nhịp hò mà Phạm Tiến Duật từng viết: “Bỗng đập vào cửa kính một câu hò Thanh Hoá” đã thâm sâu vào tâm hồn người viết đến nỗi có thể biết đến đớn đau như da thịt, biết chảy ra như máu: “Vê quê Thanh ta hướng về quê Thanh/ Như ánh đèn đi vào câu dân ca/ Như cánh cò bay vào câu ca dao...” (Hướng về xứ Thanh).

Câu hò “dô ta dô ta” hoá cây kiếm trong bút lực Lê Đăng Khoa. Anh cứ múa cây kiếm thiêng của cha ông thành những tuyệt phẩm như không. Vừa thấy anh hé mở đường kiếm theo kiểu truyền thống, đã thấy ngay sự quyền biến trong đường nét uốn lượn của hôm nay trong “Vô xứ Thanh”, “Nổi trống đồng lên”, “Lam Sơn”. Sự mới mẻ trong ngôn ngữ âm nhạc và văn học của Lê Đăng Khoa là nét tự trào đầy bản lĩnh: “Ai bảo quê tôi/ Khu Bốn đẩy ra/ Khu Ba đẩy vào/ Ai bảo quê tôi/ Chạy sang bên Lào/ Nước Lào không nhận/ Bực mình nổi giận/ Lập quốc gia riêng...” (Đất người quê tôi)

ledangkhoa

Một điều đáng trân trọng và cảm động là tình yêu Lê Đăng Khoa dành cho Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại qua 8 ca khúc. Nhờ có anh mà ta mường tượng ra hình ảnh Bác Hồ khi Người đến Thanh Hoá giản dị nhường bao: “Bát nước chè xanh bữa cơm đạm bạc/ Rau muống cá kho Bác khen là được...” (Sầm Sơn in dấu chân Bác Hồ). Nhưng ngạc nhiên hơn là Lê Đăng Khoa đã mạnh dạn đưa chất nhạc nhẹ vào trong một bài ngợi ca lãnh tụ. Ca khúc “Bác Hồ trên đỉnh Trường Lệ”

Các nhạc sĩ, văn sĩ, nghệ sĩ, ai chẳng từng hơn một lần rung cảm về mẹ. Lê Đăng Khoa cũng không là ngoại lệ. Nhưng người mẹ của Lê Đăng Khoa thật độc đáo và được anh hát ngợi cũng rất độc đáo: “Ngày tôi sinh ra/ Cha đi bộ đội/ Ông còn chém cá đường khơi/ Bà còn bán muối nơi xa/ Bà đỡ không có nhà/ Một mình mẹ tôi/ Trong đêm mưa gió mịt mùng trở dạ sinh tôi/ Đập vỏ ngao Mẹ làm dao cắt rốn/ Tự tay moi cát chôn rau...” (Mẹ tôi).

Người mẹ của Lê Đăng Khoa lạ lùng đến nỗi “Tiếng ve phải nhường lời ru” (Mẹ là tất cả). Bên cạnh đề tài mẹ là đề tài biển. Biết bao người đã viết về biển trên trái đất này, vậy mà Lê Đăng Khoa lại kéo biển gần đến nỗi như vào hẳn trong nhà mình. Ca khúc “Biển nhà” lại âm vang đột ngột như biển từ nhà mình mà sinh ra: “Biển nhà ta ơi! Sóng cứ hát, hát mãi lời tình yêu/ Gió cứ hát, hát mãi lời tình yêu... Ta về tắm biển quê ta/ Con sóng vỡ oà một vùng trời lưu luyến/ Biển nhà, biển nhà ta yêu...”. Tình khúc Lê Đăng Khoa cũng khá nhiều. Những cung bậc tình yêu dường như được quả tim Lê Đăng Khoa thổn thức tận cùng, cạn kiệt. Tình khúc mà chọn tứ là “Đập phá” thì có thể nhiều người phải chào thua: “Em dịu dàng đập phá tâm hồn tôi/ Bằng trái tim thánh thiện/ Bằng mắt nai ngước nhìn/ Bằng sóng xô dỗi hờn yêu thương”.

Ở những mảng để tài mang tính xã hội, Lê Đăng Khoa vẫn múa đường kiếm dị biệt của mình để mang tới những hiệu quả thẩm mỹ đương đại, không nhàm chán. Bạn đọc đã từng thán phục Hoàng Trần Cương bởi trong trường ca "Trầm tích" của anh có hẳn một chương rất “tài chính ngân hàng” mang tên “Vốn và lãi”. Lê Đăng Khoa không chỉ viết “Hành khúc tài chính” với nhịp đi tươi trẻ mà còn viết dí dỏm, duyên dáng về “Nghề kế toán”, nghề kho bạc “Em là nàng dâu muôn nhà” mà còn viết hẳn về tiền. Đương nhiên, không phải “tiền là tiên là phật...” mà là nỗi niềm nghĩ mãi không ra “tiền là gì?”. Lê Đăng Khoa không định nghĩa như đại văn hào Shakespeare: “Tiền – mi là con đĩ của nhân loại” mà anh băn khoăn: “Tiền là gì sao ta cứ đi tìm/ Vàng là gì sao ta cứ đi mua... Tiền là gì sao ta cứ đi tìm/ Trái tim hồng ta biết trao cho ai...”. Anh đúng là nhạc sĩ của ngành tài chính, nhạc sĩ từ ngành tài chính bước ra.

Lê Đăng Khoa có một mảng ca khúc mà nhiều nhạc sĩ nằm mơ cũng không có được. Chất tự trào trong anh đã khiến cho anh có được những tìm kiếm đáng kể về đề tài này. Cứ nhìn vào tên các ca khúc là ta có thể đoán ra tác giả muốn chĩa mũi kiếm nhọn sắc của mình vào những ung nhọt, tệ nạn xã hội như thế nào. Anh xứng đáng là thần dân của đất Trạng Quỳnh. Này nhé, nào là “Hết quan hoàn dân”, “Cóc kiện trời”, “Ếch ngồi đáy giếng”, “Nịnh đây”, “Làm thần nơi nọ đứng xó nơi kia”, “Cò mồi”... Tất nhiên, thần dân của đất Trạng Quỳnh đã không quên ông tổ của mình bằng ca khúc “Trạng”: “Đất sinh ra vua sinh chúa ra ngõ gặp anh hùng... Đời xưa có vua mà có trạng... Đời nay không vua mà vẫn có vua...”. Cứ thế âm nhạc Lê Đăng Khoa bện xoắn trữ tình với tự sự, tự trào với anh hùng ca.

Lê Đăng Khoa say mê âm nhạc như say mê bạn bè. Anh thật thân với Nguyễn Cường, Lê Minh Sơn... Có lẽ thế, nên anh đã có ca khúc “Tình bạn” như một lời nhắn nhủ lại cuộc đời khi biết mình đã mắc bạo bệnh: “Chỉ có tấm lòng bè bạn/ Dang vòng tay ta ôm cả trời xanh/ Cuộc đời còn mấy mùa trăng/ Bạn ơi! ta cần luôn lui tới/ Để ánh mắt nhìn tim trôi về nhau”.  Khoa ơi! Mãi mãi không ai quên quả tim nhân hậu rớm máu của anh, quả tim trôi như vụ đắm tàu Titanic, vẫn còn trôi mãi về nhau.

Ý kiến bạn đọc

Phạm Quốc Khánh

Lê Đăng Khoa, một bàn tay viết nhạc

Để cho đời mãi mãi nhớ về anh

Hôm nay biết khi anh về xa tắp

Chốn bình yên và là chốn cao xanh

Hồn anh vẫn trong đời tươi tắn

Như niềm tin yêu cháy trong anh

Những bài ca sẽ mãi còn tươi thắm

Như trái tim ăm ắp những ân tình!

Tên (Bắt Buộc)
Email (không hiển thị trong bài viết) (Bắt Buộc)
Ý kiến (Bắt Buộc)

Các bài viết liên quan

Các bài viết khác